Soru Sorma Teknikleri Nelerdir?

Soru Sorma Teknikleri Nelerdir?,

Kaç Türlü Soru Sorma Tekniği Vardır?,

Kaçınılması gereken sorular nelerdir?

Soru sorma Teknikleri ile ilgili genel bir bakış önceki makalelerimde sizlerle paylaşmıştım. Burada ise ise sizlere soru sorma teknikleri nelerdir, kaç türlü soru sorma tekniği vardır, kaçanılması gereken soru türleri varmıdır, nelerdir? soruları üzerine paylaşımda bulunacağım. en büyük arzum sizlere faydalı olmak.

Soru sorma insanın doğasında var. insanlar öğrendikleri birçok bilgiyi sorularla öğrenir. Yetişkinlerde öğrenme yaşayarak, yaparak, deneyerek, tecrübe ederekyani bizzat uygulayarak olmaktadır. Uygulamalar sonucunda birçok kez hata da yaparlar bizim kültürümüzde hata yapmak özellikle kötü olarak değerlendirilse de aslında hata kötü birşey değildir. insanlar hatalarla öğrenir. bununla ilgili “Bir musibet bin nasihattan evladır” der atalarımız.Hatalarımızı da çoğunlukla sorularla öğrenerek düzeltiriz. bazan da okumama hastalığımızdan kaynaklanan nedenlerle kitap okuma yerine kitap gibi arkadaşlar edinip, bu arkadaşlarımıza sorular yönelterek bilgilere ulaşma yoluna gideriz. Soru sorma merak duymanın neticesidir. İlmin ise anahtarıdır. İnternet dünyası yine merak duyanların, bilgiye ihtiyaç duyunların, öğrenmek isteyenlerin başvurdukları bir yol bir anahtardır. Evet şimdi soru sorma hayatımızın her safhasında çok önemlidir. çok önemlidir buyüzden soruyu doğru sormak da devamında daha önemli olduğunu bize göstermektedir. Doğru hedefe ulaşmak için hedefe giden yolların da doğru olması gerekir. öğrenmenin gerçekleşmesi için doğru sonuçların neticelenmesi icin doğru sorulararı iyi bilip bunlarla doğru yollarla doğru sonuçlara bizi görtermelerini sağlamamız lazımdır. Peki soru sorma teknikleri nelerdir? Kaç türlü soru sorma tekniği vardır? bunu maddeler halinde sıralayalım, sonra açıklamaya çalışacağım.

Soru Sorma Teknikleri Nelerdir? Kaç türlü soru sorma tekniği vardır? aslında çok farklı sorular sorulabilir, biz bunu ana üç maddede sınıflandırabiliriz. Bunlar;

1. Kapalı Uçlu Sorular

2. Açık Uçlu Sorular (Ucu Açık Sorular)

3. Yansıtıcı Sorular (Reflektör, Ayna)

Şimdi bu soru sorma tekniklerini sırasıyla açıklayalım.

1. Kapalı Uçlu Sorular

Kapalı uçlu sorular veya ucu açık olan sorular şeklinde de diyebiliriz. Kapalı uçlu soruları sonucunun, cevabının veya yanıtının, EVET-HAYIR veya  VAR-YOK olan sorulara kapalı uçlu sorular denilmektedir.

Kapalı Uçlu Sorulara örnek olarak;

Gelen kardeşin miydi?

Bunu sen mi yaptın?

Geçen hafta sinemaya gittin mi?

Paran var mı?

Bu soruları çoğaltmak mümkün, bu soruların cevabı olarak ya evet, ya hayır, ya var, yada yok şeklinde cevap verilmektedir. Sorularımızı sorarken kapalı uçlu sorular ile detaylara ulaşmada sorunlar yaşayabiliriz. cevaplar kısa olduğundan çok az miktarda öğrenmeler gerçekleşebilmektedir.

2. Açık Uçlu Sorular (Ucu Açık Sorular)

Açık Uçlu Sorular yani Ucu Açık Sorular da diyebileceğimiz sorular genellikle televizyon proğramlarında da gördüğümüz 5N1 K diye kısaltması olan sorulardır. Bir olayı, bir hikayeyi, bir filmi, bir günü, bir saati vb. zamanlarda detaylara bizi götüren bizi aydınlatan sorular diye nitelendirebiliriz. Hatta 5N1K olarak ifade edilen Ne, Nerede, Nezaman, Nasıl, Niçin,Kim sorularını 7N2K1H şeklinde çoğaltabiliriz. nasıl mı?

7N’ yi

1) Ne

2) Nerede

3) Ne zaman

4) Neden

5) Niçin

6) Neyi

7) Nasıl

2K’yı

1) Kim

2) Kaç

1H’ı ise

1) Hangisi

şeklinde ifade edebiliriz. Bunlara bir kaç örnek verelim.

Dünkü derste NE işlediniz?

Kardeşin NEREDEN geldi?

Buraya NE ZAMAN taşındınız?

1. Dünya savaşının NEDENLERİ nelerdir?

NİÇİN az yemelisin?

Zamanı iyi kullananlar NEYİ olmayı hak eder?

Hikayenin sonu NASIL oldu?

Bu kitabı KİM verdi?

Bu alet KAÇ para?

HANGİSİ kardeşin?

Bu örnekleri çoğaltabiliriz. Ucu açık sorular bizlere her zaman kazanım sağlar. olayları veya her hangi bir konuda unutulan, göz ardı edilen, vurgulanmak istenen, kaçırılan noktaları bize gösteren, öğrenmeyi kolaylaştıran, öğrenmeyi mümkün kılan, öğrenmeye yardım eden fasilitasyon yapan etkin bir soru sorma türüdür. ucu açık soruları yerinde tekniklerle ulaşmak istediğimiz sonuşlara hedeflere gidebiliriz. sorularda açık uçlu soruları tercih edelim.

3. Yansıtıcı Sorular (Reflektör, Ayna)

Yansıtıcı sorular yani reflektör veya ayna sorular şeklinde de ifade edilebilir. Yansıtı sorularda öğrenmenin doğru anlaşılıp anlaşılmadığı, gelen soruları yumuşatıp tekrar göndermede kullanılan tekniktir.

Sanırım sen şunu demek istedin?

O halde şöyle düşünüyorsun?

O zaman sen Galatasaraylısın sanırım? vb. sorularla konuların anlaşılmasına ışık tutmaktadır. yanlış anlamaları veya anlatmaları bize gösterrek yanlışları düzeltmemizi sağlar.

Kaçınılması Gereken Sorular Nelerdir?

Kaçınılması gereken soruları üç sınıfa ayrıbiliriz. Bunlar;

1) Yönlendirici Sorular

2) Çoklu Sorular(İçinde birden fazla soru bulunduran sorular)

3) Kıymet İfade Eden Sorular

Bu sorulara örnek verecek olursak;

1) Yönlendirici Sorular

Yönlendirici sorularda öğretmen veya soruyu soran açısından şok geçirme, skandal bir durum yaşama gibi ortamla karşılaşılabilir.

misal olarak,

Çocuklar beni anladınız değil mi? sorusuna yaramaz öğrencilerden hayır anlamadık gibi cevap lar gelebilir, bu durumda öğretmen şok geçirebilir çünkü beklediği bir soru değildir. Yönlendirici sorulardan kaçınmak gerekir. öğrenmenin kalıcılığına fayda getirmez.

2) Çoklu Sorular(İçinde birden fazla soru bulunduran sorular)

Çoklu sorular tek soruymuş gibi görünür ancak içinde birden çok soru bulundurur. konuların açıklanmasında noksanlıklar oluşur, zihin karışır, bulanır, ayrıntılar kaçar, detaylara girilmesi zorlaşır. Örnek olarak,

Meyvalardan elma, şeftali ve armut hakkında ne düşünüyorsun? burada tek soru varmış gibi görünse de üç soru bulunmaktadır. Cevap veren açısından bu soruya cevap verilirken sonuca giderken noksanlıklara neden olur, bunun yerine elma hakkında ne düşünüyorsun?, Şeftali hakkında ne düşünüyorsun?, armut hakkında ne düşünüyorsun? şeklinde bir soru daha akılcı ve doğru bir ifadedir. dolayısıyla çoklu sorulardan kaçınmak gerekir.

3) Kıymet İfade Eden Sorular

Kıymet ifade eden sorular daha çok kıymet yükleme şeklinde insanlara farklı mesajlar vermede kullanılır. Bu sorular bölgesel, kültürel, yöresel farklılıkların olduğu yerlerde yapıldığında soru içerisinde mesajlar içermektedir. Örnek olarak;

Torununun emri altında çalışmak sana ne hissettirir?

Sevmediğin bir bölge insanlarının içinde yaşamak hakkında ne söylersin?

Buradaki sorularda torununun emri altında çalışmak tabiki sana zor gelse gerek imajı verilmiştir, diğer soruda ise sevmediğin bir bölge insanlarının içinde yaşamak seni huzursuz ediyordur, sıkıcı geliyordur mesajı vermektedir.

Soru sorma teknikleri ile hayatınızda daha faydalı bilgilere ulaşmanız amacıyla bu yazımın faydalı olması ümidiyle…

 

Soru sorarken dikkat edeceğimiz hususlar için tıklayınız

Be Sociable, Share!


, , , , ,

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>

Bu yazı 04 Kasım 2012 tarihinde tarafından, İletişim Becerileri kategorisi altında yayınlandı. Konu takibici için RSS 2.0 feed. You can leave a response, or trackback from your own site.